Historia uzyskiwania kolejnych tytułów i stopni naukowych przez prof. Macieja Nowaka jest nietypowa. Ukończył dwa kierunki studiów na Uniwersytecie Szczecińskim: prawo i historię. Następnie, po dwóch latach od ukończenia prawa, obronił doktorat z nauk ekonomicznych, zajmując się gospodarką nieruchomościami w gminach Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego. Prof. Nowak ukończył też aplikację radcowską, zdając egzamin na radcę prawnego. Jego rozprawa habilitacyjna była realizowana w naukach o polityce publicznej i dotyczyła niesprawności władz publicznych w planowaniu przestrzennym. Kierunek ten był kontynuowany w dalszej pracy badawczej, a główne aktualne tematy podejmowane przez prof. Nowaka to: wymiar prawny gospodarki przestrzennej oraz porównania systemów planowania przestrzennego w różnych państwach.
Prof. Nowak, na podstawie swoich doświadczeń, uważa, że ścisłe przywiązanie do czasami sztucznie określanych dyscyplin (zauważalne w części polskich ośrodków) jest nie do końca adekwatne do aktualnych naukowych wyzwań, wymagających pogłębionego podejścia interdyscyplinarnego. Jego zdaniem realna próba dla naukowców tak naprawdę następuje po uzyskaniu tytułu profesora i dotyczy wyboru: czy spoczną na laurach czy też będą raczej starali się dalej pogłębiać i rozwijać działalność naukową. Aktualnie prof. Nowak realizuje liczne projekty, wśród których szczególnie warte uwagi są:
- organizacja dużego międzynarodowego stowarzyszenia badawczego dla naukowców z Europy Środkowo-Wschodniej;
- organizacja kilkunastu międzynarodowych grup badawczych (łącznie około 100 osób z państw całego świata), podejmujących współpracę przy publikacjach naukowych oraz organizujących seminaria i konferencje;
- aktywna współpraca z funkcjonującymi stowarzyszeniami naukowymi (takimi jak PLPR, EURA, UGoVerN), obejmująca między innymi organizację sesji tematycznych na konferencjach tych stowarzyszeń;
- przygotowywanie koncepcji kolejnych monografii dla Wydawnictw Cambridge, Elgar i Routledge, dotyczących kulturowo-historycznych podstaw prawa planowania przestrzennego w USA, Chinach, Polsce i Ghanie, zmian planowania przestrzennego w europejskich miastach spowodowanych presją społeczno-gospodarczą i klimatyczną, czy też zagadnień planowania regionalnego. Aktualnie prace nad monografiami są już rozpoczęte;
- przygotowanie i koordynowanie kilku większych artykułów naukowych, spośród których należy zwrócić uwagę zwłaszcza na artykuł z udziałem przedstawicieli ok. 30 państw, porównujący rolę sądów w planowaniu przestrzennym;
- wygłoszenie guest lectures na zaproszenie Uniwersytetu w Barcelonie, Uniwersytetu w Aveiro, Uniwersytetu w Rydze, Uniwersytetu w Bukareszcie oraz kilku polskich uczelni.
W najbliższym czasie zostaną opublikowane dwie inne, wcześniej opracowane książki koordynowane przez prof. Nowaka: The Role of Law in Spatial Planning (Wydawnictwo Palgrave Macmillan, z udziałem ok. 40 autorów) oraz Infrastructure and Planning in Central and Eastern Europe (Routledge). Ponadto prof. Nowak publikuje przede wszystkim w czasopismach z wydawnictw Taylor Francis i Elsevier.
Zdaniem prof. Nowaka naukowcy nie powinni w żadnym wypadku zwracać uwagę na kolejne ministerialne punktacje czasopism. Są one zupełnie pozamerytoryczne i absolutnie nic nie mówią o realnej wartości czasopism, w opinii podzielanej przez międzynarodowe środowiska naukowe. Dojrzały naukowiec powinien też kategorycznie unikać czasopism o wątpliwym statusie.
Prof. Maciej Nowak jest członkiem dwóch komitetów problemowych Polskiej Akademii Nauk: Komitetu Przestrzennego Zagospodarowania Kraju oraz Komitetu ds. Kryzysu Klimatycznego. W pierwszym z wymienionych założył Zespół Prawno-Urbanistyczny i koordynuje jego prace. W czerwcu 2026 r. zorganizował duże wspólne posiedzenie obu komitetów. Jest również współzałożycielem Szczecińskiego Stowarzyszenia Naukowców SATU, które grupuje szczecińskich aktywnych naukowców, organizując sporadyczne wydarzenia i seminaria.
Chwile wolne prof. Maciej Nowak uwielbia spędzać z Najbliższymi: zarówno w ramach dłuższych wyjazdów, jak też spontanicznych wyjść na kawę czy do kina. Małżonka Anna jest profesorem PUM, kierownikiem Zakładu Chemii Kosmetycznej i Farmaceutycznej, uczestniczką licznych międzynarodowych i krajowych projektów badawczych, działającą niezwykle aktywnie z perspektywy publikacyjnej. Syn Leszek chodzi do siódmej klasy szkoły podstawowej – bardzo interesuje się geografią i zróżnicowaniem światowych miast.
Fot. Aurelia Kołodziej
